ITI FITTER TOOLS

 

ફિટર ટ્રેડ શું છે?

ITI ફિટર ટ્રેડમાં મેટલના ભાગોને કાપવું, માપવું, ફિટ કરવું અને એસેમ્બલ કરવું શીખવવામાં આવે છે. આ કામ માટે વિવિધ પ્રકારના Tools (સાધનો) નો ઉપયોગ થાય છે.

---

સાધનોના મુખ્ય પ્રકાર

ફિટર ટ્રેડના સાધનોને નીચેના ભાગોમાં વહેંચી શકાય છે:

માપવાના સાધનો
માર્કિંગ સાધનો
કટિંગ સાધનો
હોલ્ડિંગ સાધનો
ડ્રિલિંગ અને થ્રેડિંગ સાધનો
સ્ટ્રાઇકિંગ સાધનો

સલામતી સાધનો

---

1️⃣ માપવાના સાધનો (Measuring Tools)

(1) સ્ટીલ રૂલ (Steel Rule)

સીધું માપ લેવા માટે વપરાય છે
સામાન્ય રીતે 150 mm, 300 mm લંબાઈમાં મળે છે

ઓછું ચોક્કસ માપ માટે ઉપયોગી

(2) વર્નિયર કેલિપર (Vernier Caliper)

અંદર, બહાર અને ઊંડાઈનું માપ લેવા માટે

વધુ ચોક્કસ માપ આપે છે
Least Count સામાન્ય રીતે 0.02 mm

(3) માઇક્રોમીટર (Micrometer)

બહુ જ ચોક્કસ માપ માટે
શાફ્ટ, વાયર વગેરેનું માપ

Least Count 0.01 mm

(4) ટ્રાય સ્ક્વેર (Try Square)

90° એંગલ ચેક કરવા

લાઇન સીધી છે કે નહીં તે જાણવા

---

2️⃣ માર્કિંગ સાધનો (Marking Tools)

(1) સ્ક્રાઇબર (Scriber)

મેટલ પર લાઇન દોરવા

સ્ટીલથી બનેલું હોય છે

(2) સેન્ટર પંચ (Center Punch)

ડ્રિલિંગ માટે પોઈન્ટ બનાવવા

ડ્રિલ બીટ સરકે નહીં માટે

(3) ડિવાઇડર (Divider)

સર્કલ દોરવા

સમાન અંતર માપવા

(4) માર્કિંગ બ્લૂ

મેટલ પર લગાવી લાઇન સ્પષ્ટ દેખાય માટે

---

3️⃣ કટિંગ સાધનો (Cutting Tools)

(1) હેક્સો (Hacksaw)

મેટલ કાપવા માટે

બ્લેડના દાંત આગળની દિશામાં હોય છે

(2) ચીઝલ (Chisel)

વધારાનો મેટલ કાઢવા

પ્રકાર: Flat, Cross Cut

(3) ફાઇલ (File)

સપાટી સ્મૂથ કરવા

પ્રકાર: Flat, Round, Half Round
ગ્રેડ: Rough, Bastard, Smooth

---

4️⃣ હોલ્ડિંગ સાધનો (Holding Tools)

(1) બેન્ચ વાઇસ (Bench Vice)

વર્કપીસ પકડવા

ફાઇલિંગ, કટિંગ વખતે ઉપયોગ

(2) હેન્ડ વાઇસ

નાના કામ માટે

(3) C-ક્લેમ્પ

ટેબલ સાથે પકડવા

---

5️⃣ ડ્રિલિંગ અને થ્રેડિંગ સાધનો

(1) ડ્રિલ મશીન

છિદ્ર બનાવવા

(2) ડ્રિલ બીટ

મેટલ કાપીને છિદ્ર બનાવે

(3) ટૅપ (Tap)

અંદર થ્રેડ બનાવવા

પ્રકાર: Taper, Second, Plug

(4) ડાઇ (Die)

બહાર થ્રેડ બનાવવા

---

6️⃣ સ્ટ્રાઇકિંગ સાધનો (Striking Tools)

(1) બોલ પીન હેમર

રિવેટિંગ અને ફિટિંગ કામ

(2) રબર મેલેટ

સપાટી ન બગડે માટે

---

7️⃣ સલામતી સાધનો (Safety Tools)

સેફ્ટી ગોગલ્સ – આંખ માટે

હેન્ડ ગ્લોવ્સ – હાથ માટે
એપ્રન – કપડા માટે
સેફ્ટી શૂઝ – પગ માટે

⚠️ વર્કશોપમાં સલામતી સાધનો વગર કામ ન કરવું

---

⭐પરીક્ષા માટે મહત્વપૂર્ણ પોઇન્ટ્સ ⭐

Vernier Caliper LC = 0.02 mm

Micrometer LC = 0.01 mm
Hacksaw     દાંત આગળની દિશામાં
Center Punch     ડ્રિલિંગ પહેલા
Tap    અંદર થ્રેડ, 

 Die    બહાર થ્રેડ

---