🔥 અગ્નિશામક સાધન (Fire Extinguisher)
આજકાલની જીવનશૈલીમાં આગ લાગવાની ઘટનાઓ સામાન્ય બની ગઈ છે — ઘર, ઓફિસ, ફેક્ટરી કે વાહનકામમાં. આવી પરિસ્થિતિમાં અગ્નિશામક સાધન (Fire Extinguisher) એ એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સુરક્ષા ઉપકરણ છે, જે ગંભીર નુકસાન થવાથી બચાવી શકે છે.
🔍 અગ્નિશામક સાધન શું છે?
અગ્નિશામક સાધન એ એક પોર્ટેબલ ડિવાઇસ છે જે આગ લાગતી વખતે તેનો ફેલાવો અટકાવવાનું અને તેને નાબૂદ કરવાનું કાર્ય કરે છે. તેમાં રહેલા રસાયણો અથવા ગેસ આગની તીવ્રતા ઘટાડે છે અને આગળ વધતા રોકે છે.
🔥 અગ્નિનાં પ્રકારો (Types of Fire)
અગ્નિશામક સાધન પસંદ કરતા પહેલાં અગ્નિના પ્રકારોને સમજવું ખૂબ જરૂરી છે:
| અગ્નિનો પ્રકાર | વર્ણન | ઉદાહરણ |
|---|---|---|
| ક્લાસ A | દહનશીલ ઘન પદાર્થ | લાકડું, કાપડ, કાગળ |
| ક્લાસ B | દહનશીલ દ્રવ | પેટ્રોલ, ડીઝલ, પેઇન્ટ |
| ક્લાસ C | વાયુ આધારિત આગ | એલપીજી, સીએનજી |
| ક્લાસ D | ધાતુ આધારિત આગ | મૅગ્નેશિયમ, એલ્યુમિનિયમ |
| ક્લાસ K / F | રસોડાની આગ | તેલ, ઘી, ફેટ |
🧯 અગ્નિશામક સાધનના પ્રકારો (Types of Fire Extinguishers)
| પ્રકાર | અગ્નિના પ્રકાર માટે | અંદર શું હોય છે? |
|---|---|---|
| Water Extinguisher | Class A | પાણી |
| Foam Extinguisher (AFFF) | A, B | ફોમ અને પાણીનો મિશ્રણ |
| Dry Powder (ABC) | A, B, C | સુકા રસાયણો (મલ્ટીપર્પઝ) |
| CO₂ Extinguisher | B, C | કાર્બન ડાય ઓકસાઇડ ગેસ |
| Wet Chemical | K / F | પોટેશિયમ આધારિત રસાયણ |
⚙️ કઈ રીતે ઉપયોગ કરવો? (How to Use a Fire Extinguisher)
P.A.S.S. Technique નો ઉપયોગ કરો:
-
P – Pull the pin (પિન કાઢો)
-
A – Aim at the base of fire (આગના મૂળ પાસે નિશાન રાખો)
-
S – Squeeze the handle (હેન્ડલ દબાવો)
-
S – Sweep side to side (આગની આસપાસ જંપ આપી દાવો)
🧼 રખાવ અને જાળવણી (Maintenance Tips)
-
મહિને એકવાર ચેક કરો કે એક્સપાયરી ડેટ પસાર થઈ નથી.
-
દબાણનું સ્તર યોગ્ય છે કે કેમ તે તપાસો.
-
કોઈ લીકેજ કે જંગ લાગ્યું છે કે નહીં એ જુઓ.
-
દરેક વર્ષે પ્રમાણિત ટેક્નીશિયન દ્વારા સર્વિસ કરાવો.
⚠️ સુરક્ષા સૂચનાઓ (Safety Tips)
-
ઘરમાં કે ઓફિસમાં extinguishers સરળતાથી પહોંચે એવી જગ્યાએ રાખો.
-
બાળકોને તેને હાથ લગાવવા ન દો.
-
વપરાશ શીખવવા માટે ફાયર સેફ્ટી ટ્રેનિંગ લેવો.
-
આગ જો વધુ ફેલાયેલી હોય તો તરત 101 પર ફોન કરો.
